Bế giảng Hợp phần 1 Chương trình“Quản trị quốc gia vững mạnh ở khu vực châu Á” (Strong Nations for Asia 2026): Chia sẻ kinh nghiệm 40 năm Đổi mới của Việt Nam với các quốc gia châu Á

Chủ trì lễ bế giảng có PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến, Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công và ông Ho Wei Jiang, Viện trưởng Học viện Quản trị Chandler. Tham dự, về phía Học viện Quản trị Chandler có ông Hor Chor Kiat, Phó Viện trưởng; các cán bộ quản lý, điều phối chương trình. Về phía Học viện Hành chính và Quản trị công có bà Phạm Thị Quỳnh Hoa, Quyền Trưởng Ban Quản lý khoa học và Hợp tác quốc tế, bà Lê Thị Tuyết, Phó Trưởng Ban, các chuyên gia, giảng viên và đại diện Ban Tổ chức, cùng các học viên quốc tế tham gia chương trình.

Chương trình “Quản trị quốc gia vững mạnh ở khu vực châu Á” tập trung nghiên cứu một câu hỏi căn bản của phát triển quốc gia: điều gì làm nên sức mạnh và sự thịnh vượng của một đất nước, và làm thế nào để duy trì, phát triển những nền tảng ấy qua các thế hệ? Để làm rõ câu hỏi này, chương trình xem xét vai trò của thể chế, chất lượng lãnh đạo, năng lực quản trị nhà nước, khả năng huy động nguồn lực và tổ chức thực hiện các mục tiêu phát triển.

Hợp phần 1 diễn ra tại Việt Nam từ ngày 19 đến 23/10/2026, với sự tham gia của học viên là các nhà lãnh đạo, quản lý khu vực công đến từ tám quốc gia: Bhutan, Maldives, Mông Cổ, Myanmar, Nepal, Philippines, Uzbekistan và Việt Nam. Với chủ đề “Năng lực quản trị công trong Chính phủ: Tầm nhìn, Cấu trúc và Lập kế hoạch”, hợp phần tập trung vào tư duy chiến lược, chất lượng thể chế và năng lực tổ chức thực thi; cách xác định ưu tiên, lựa chọn chính sách, phân bổ nguồn lực và chuẩn bị cho những thách thức quản trị trong tương lai. Các chuyên đề cũng xem xét mối liên hệ giữa hiệu quả quản trị với năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Việc lựa chọn Việt Nam là địa điểm tổ chức hợp phần đầu tiên tạo điều kiện để học viên nghiên cứu trực tiếp kinh nghiệm của một quốc gia đã trải qua 40 năm Đổi mới, đạt được những thành tựu quan trọng về phát triển kinh tế, giảm nghèo, cải thiện đời sống nhân dân và hội nhập quốc tế. Quá trình phát triển của Việt Nam cho thấy vai trò của những lựa chọn chính sách, cải cách thể chế và khả năng huy động, phát huy các nguồn lực trong từng giai đoạn. Đồng thời, những cải cách đang được triển khai về tổ chức bộ máy nhà nước, mô hình chính quyền địa phương, thể chế kinh tế, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cũng đặt ra những vấn đề mới về năng lực quản trị và tổ chức thực hiện. Chính sự kết hợp giữa kinh nghiệm phát triển và những thách thức cải cách hiện nay của Việt Nam đã cung cấp cơ sở thực tiễn để học viên trao đổi, so sánh và rút ra những bài học phù hợp với điều kiện của từng quốc gia.

Trong thời gian học tập tại Việt Nam, học viên được tiếp cận một cách hệ thống những vấn đề cốt lõi về xây dựng sức mạnh quốc gia và phát triển thịnh vượng, thông qua các chuyên đề do những chuyên gia, nhà nghiên cứu hàng đầu của Việt Nam và quốc tế trình bày. Nội dung chương trình tập trung vào vai trò của thể chế và chất lượng quản trị quốc gia; tầm nhìn và chiến lược phát triển dài hạn; các động lực tăng trưởng kinh tế, năng suất và năng lực cạnh tranh; phát triển nguồn nhân lực, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; cùng những yêu cầu đặt ra đối với năng lực lãnh đạo, hoạch định chính sách và tổ chức thực hiện trong bối cảnh thế giới biến đổi nhanh chóng. Kinh nghiệm Việt Nam được đặt trong quan hệ giữa quyết sách, cải cách thể chế, năng lực thực thi và kết quả phát triển, đồng thời được đối chiếu với những bài toán quản trị mà học viên đang trực tiếp giải quyết tại quốc gia mình.

Bên cạnh các phiên học tập và thảo luận trên lớp, học viên nghiên cứu thực tế tại thành phố Bắc Ninh, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội Viettel. Tại Bắc Ninh, học viên tìm hiểu quá trình tổ chức, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, những thay đổi về thẩm quyền, trách nhiệm và phương thức phục vụ người dân. Tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Viettel, các nội dung trao đổi tập trung vào phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, xây dựng năng lực công nghệ, hạ tầng số, khả năng làm chủ công nghệ và vai trò của doanh nghiệp trong nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Sự kết hợp giữa các chuyên đề lý thuyết, đối thoại chính sách và nghiên cứu thực tiễn giúp học viên nhìn nhận rõ hơn mối quan hệ giữa tầm nhìn phát triển, chất lượng thể chế, năng lực thực thi và những kết quả cụ thể của quá trình phát triển quốc gia.

Những ấn tượng và bài học từ thực tiễn Việt Nam

Phát biểu đại diện học viên tại lễ bế giảng, ông Wangay Dorji, Vụ trưởng, Ủy ban Chống tham nhũng Vương quốc Bhutan, bày tỏ sự trân trọng đối với những kiến thức và trải nghiệm trong một tuần học tập tại Việt Nam. Ông đánh giá cao cơ hội được trực tiếp trao đổi với các nhà lãnh đạo, quản lý và tìm hiểu cách các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp Việt Nam giải quyết những vấn đề phát triển. Theo ông, giá trị của một tuần học tập không chỉ nằm ở những kiến thức về 40 năm Đổi mới, mà còn ở việc được quan sát cách những chủ trương và chính sách được thực hiện trong thực tế.

Điều để lại ấn tượng sâu sắc đối với ông Wangay Dorji là cách chính quyền địa phương Việt Nam lắng nghe người dân, quan tâm tìm hiểu người dân thực sự cần gì, mong muốn điều gì và đang gặp những khó khăn nào cần giải quyết. Ông chia sẻ rằng trước khi tham gia chương trình, ông thường nhìn nhận quản trị chủ yếu qua hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước. Những cuộc trao đổi và trải nghiệm thực tế tại Việt Nam đã giúp ông nhận thức sâu sắc hơn rằng chất lượng quản trị còn thể hiện ở khả năng thấu hiểu nhu cầu của người dân và đáp ứng bằng những giải pháp, dịch vụ công thiết thực. Theo ông, niềm tin của người dân đối với chính quyền được xây dựng chính từ cách chính quyền lắng nghe, giải quyết công việc và thực hiện trách nhiệm phục vụ nhân dân. Những điều trực tiếp quan sát tại thành phố Bắc Ninh, tại phường Bắc Giang, đã giúp học viên hiểu rõ hơn ý nghĩa của quản trị lấy người dân làm trung tâm, không chỉ như một nguyên tắc trong các bài giảng mà qua thực tiễn hoạt động của chính quyền cơ sở.

Các chuyến nghiên cứu tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội Viettel tiếp tục mở rộng góc nhìn của học viên về những điều kiện tạo nên năng lực phát triển của một quốc gia. Tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, học viên tìm hiểu cách Việt Nam thúc đẩy đổi mới sáng tạo thông qua kết nối Nhà nước, doanh nghiệp, cơ sở nghiên cứu và các đối tác quốc tế. Những trao đổi này cho thấy vai trò của Nhà nước không chỉ ở việc ban hành chính sách hay đầu tư nguồn lực, mà còn ở khả năng tạo môi trường, tổ chức hợp tác và hỗ trợ các sáng kiến phát triển.

Tại Viettel, quá trình học hỏi, đầu tư lâu dài, làm chủ công nghệ và mở rộng hoạt động quốc tế cho thấy vai trò của doanh nghiệp trong việc tăng cường năng lực cạnh tranh, mở rộng tiếp cận dịch vụ và đóng góp cho cộng đồng.  Bên cạnh năng lực kinh doanh và công nghệ, những trao đổi về trách nhiệm đối với đất nước, việc mở rộng tiếp cận dịch vụ và quan tâm đến cộng đồng tại các thị trường nước ngoài cũng gợi mở cách nhìn rộng hơn về đóng góp của doanh nghiệp đối với phát triển. Đối với những quốc gia có nguồn lực hạn chế, kinh nghiệm tích lũy năng lực và từng bước giảm phụ thuộc vào công nghệ bên ngoài là một vấn đề đáng suy ngẫm.

Từ hoạt động tại chính quyền địa phương đến Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Viettel, học viên có cơ hội tiếp cận những phương diện khác nhau nhưng có quan hệ chặt chẽ của quá trình phát triển Việt Nam: một Nhà nước đang tiếp tục cải cách để phục vụ người dân tốt hơn; những chính sách và thiết chế thúc đẩy đổi mới sáng tạo; và những doanh nghiệp nỗ lực nâng cao năng lực công nghệ, cạnh tranh và đóng góp cho xã hội. Giá trị của chương trình chính là giúp học viên nhìn thấy mối liên hệ giữa các yếu tố ấy qua những trường hợp cụ thể, thay vì chỉ nghiên cứu chúng như những nội dung riêng biệt.

Đại diện học viên đánh giá cao cách tổ chức chương trình kết hợp chuyên đề học thuật, đối thoại với các cơ quan, tổ chức và nghiên cứu thực tế, cũng như cơ hội trao đổi cởi mở với đồng nghiệp từ nhiều quốc gia. Ông cho rằng kinh nghiệm Việt Nam có giá trị tham khảo khi được xem xét trong điều kiện lịch sử, thể chế và thực tiễn riêng của mỗi nước. Đáng chú ý, ông đề xuất các hợp phần tiếp theo nên dành thêm thời gian phân tích cả những trường hợp chưa thành công trong quản trị, bởi việc tìm hiểu nguyên nhân của thất bại, bên cạnh những kinh nghiệm thành công, giúp người học nhận diện đầy đủ hơn các điều kiện quyết định hiệu quả chính sách và cải cách.

Những nhận xét và đề xuất này cho thấy giá trị của chương trình không chỉ ở việc giới thiệu kinh nghiệm phát triển của Việt Nam, mà còn ở khả năng khơi gợi những câu hỏi thực chất về trách nhiệm của người lãnh đạo, quản lý, sự phù hợp của chính sách với nhu cầu xã hội và những điều kiện cần thiết để cải cách đạt kết quả.

Học hỏi từ sự khác biệt, xây dựng quan hệ  hợp tác giữa các quốc gia châu Á

Ông Ho Wei Jiang, Viện trưởng Học viện Quản trị Chandler, đánh giá cao kết quả của Hợp phần 1 và sự phối hợp hết sức hiệu quả của Học viện Hành chính và Quản trị công. Theo ông, Strong Nations for Asia được hình thành nhằm tạo không gian học hỏi giữa các nhà lãnh đạo, quản lý khu vực công đến từ nhiều quốc gia, nơi những kinh nghiệm và cách tiếp cận khác nhau được trao đổi trên tinh thần cởi mở, bình đẳng, đồng thời thiết lập các quan hệ hợp tác lâu dài giữa các nhà lãnh đạo trong khu vực châu Á.

Ông trân trọngcảm ơn lãnh đạo Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến và Học viện Hành chính và Quản trị công đã tạo điều kiện để học viên làm việc trực tiếp các nhà lãnh đạo, cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp Việt Nam. Những buổi làm việc này giúp học viên hiểu rõ hơn về quá trình chuyển đổi của Việt Nam, những thành tựu, mục tiêu phát triển và cả những thách thức đất nước đang tiếp tục giải quyết.

Theo ông Ho Wei Jiang, mặc dù có sự khác biệt về lịch sử, thể chế và điều kiện phát triển, các quốc gia tham gia chương trình đang đối mặt với nhiều thách thức quản trị tương đồng và có nhiều điều để học hỏi lẫn nhau. Ông đặc biệt đánh giá cao những đóng góp tích cực, các câu hỏi sâu sắc và sự cởi mở chia sẻ kinh nghiệm của học viên, qua đó tạo nên những cuộc thảo luận thực chất, giúp mỗi người nhìn nhận các vấn đề quản trị từ nhiều góc độ khác nhau. Ông mong rằng sau khi rời Hà Nội, học viên không chỉ mang theo kiến thức và ý tưởng mới, mà còn duy trì được những quan hệ đồng nghiệp, kết nối chuyên môn có thể hỗ trợ nhau trong công việc lâu dài. Ông cũng ghi nhận công tác chuẩn bị, điều phối và hỗ trợ của các đơn vị, cá nhân thuộc Học viện Hành chính và Quản trị công.

Năng lực quản trị quyết định khả năng hiện thực hóa các mục tiêu phát triển quốc gia

Phát biểu tổng kết và tuyên bố bế giảng, PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến, Giám đốc Học viện Hành chính và Quản trị công, chúc mừng các học viên hoàn thành Hợp phần 1 và  cảm ơn Học viện Quản trị Chandler, các chuyên gia, giảng viên và các cơ quan, tổ chức đã phối hợp thực hiện chương trình.

Giám đốc Học viện nhấn mạnh rằng các quốc gia châu Á có lịch sử, thể chế và con đường phát triển khác nhau, nhưng cùng chia sẻ khát vọng xây dựng đất nước vững mạnh, thịnh vượng và nâng cao đời sống, hạnh phúc của nhân dân. Nguồn lực tự nhiên, vị trí địa lý hay những lợi thế ban đầu không tự quyết định tương lai của một quốc gia. Sự phát triển lâu dài phụ thuộc vào khả năng xây dựng thể chế, phát triển con người, nâng cao năng suất, tích lũy năng lực và liên tục đổi mới phương thức quản trị. Ngay cả những thành tựu đã đạt được cũng có thể trở thành giới hạn nếu tư duy và cách thức quản lý không kịp thay đổi.

Liên hệ với Việt Nam, PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến cho rằng 40 năm Đổi mới đã tạo ra những chuyển biến sâu sắc về kinh tế, xã hội và hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, mục tiêu trở thành nước phát triển, có thu nhập cao vào năm 2045 đòi hỏi Việt Nam tiếp tục nâng cao chất lượng tăng trưởng, năng suất, năng lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hiệu quả quản trị quốc gia. Vấn đề quyết định không chỉ là lựa chọn đúng chiến lược, mà còn là khả năng chuyển những lựa chọn ấy thành chính sách khả thi, bố trí nguồn lực, phân định trách nhiệm và tổ chức thực hiện đến cùng. Kết quả cải cách phải được kiểm chứng qua hoạt động thực tế của các cơ quan, tổ chức và qua những thay đổi về cơ hội phát triển, chất lượng cuộc sống của người dân.

Từ các chuyến nghiên cứu tại Bắc Ninh, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia và Viettel, Giám đốc Học viện nhấn mạnh mối liên hệ giữa hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước, môi trường thể chế và năng lực kinh tế, công nghệ. Một nền hành chính vận hành tốt tạo điều kiện sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn; thể chế thuận lợi khuyến khích đầu tư và đổi mới sáng tạo; năng lực công nghệ và sản xuất được nâng cao lại mở rộng khả năng thực hiện những mục tiêu phát triển mới.

PGS.TS. Nguyễn Bá Chiến đánh giá cao những câu hỏi và ý kiến trao đổi thẳng thắn của học viên. Giám đốc Học viện khẳng định Việt Nam mong muốn chia sẻ cả kinh nghiệm đã tích lũy, những kết quả đạt được và các vấn đề còn đang tiếp tục giải quyết, đồng thời học hỏi từ thực tiễn các quốc gia tham gia chương trình. Trên cơ sở đó, Học viện mong muốn tiếp tục phối hợp với Học viện Quản trị Chandler trong các hợp phần tiếp theo và phát triển hợp tác về đào tạo, bồi dưỡng lãnh đạo, quản lý, nghiên cứu quản trị quốc gia, cải cách thể chế và nâng cao năng lực thực thi chính sách.

Kết thúc bài phát biểu, Giám đốc Học viện nhấn mạnh: “Khát vọng về một quốc gia vững mạnh, thịnh vượng phải được nuôi dưỡng qua các thế hệ và hiện thực hóa bằng những quyết định, những công việc cụ thể của ngày hôm nay. Trách nhiệm của chúng ta là tạo dựng những nền tảng để thế hệ mai sau có thể đưa đất nước tiến xa hơn.”

Tiếp tục học tập và vận dụng kinh nghiệm vào thực tiễn quản trị

Sau Hợp phần 1 tại Việt Nam, học viên sẽ tham gia Hợp phần 2 theo hình thức trực tuyến từ ngày 09 đến 13/11/2026 và Hợp phần 3 tại Singapore từ ngày 30/11 đến 04/12/2026. Nội dung tiếp theo tập trung vào phát triển năng lực lãnh đạo, tư duy chiến lược, tổ chức thực thi chính sách, quản lý hiệu suất, xây dựng văn hóa liêm chính và thúc đẩy đổi mới. Xuyên suốt chương trình là Dự án Thách thức Quản trị: mỗi học viên lựa chọn một vấn đề từ chính môi trường công tác, phân tích nguyên nhân, xây dựng phương án giải quyết và xem xét điều kiện thực hiện, với sự hướng dẫn cá nhân giữa các hợp phần. Nhờ đó, việc học không dừng ở tiếp nhận kinh nghiệm quốc tế mà gắn với những quyết định và nhiệm vụ cụ thể của người tham gia.

Hợp phần 1 Chương trình Quản trị quốc gia vững mạnh ở khu vực châu Á tại Việt Nam còn có ý nghĩa trong bối cảnh Việt Nam đang triển khai đường lối đối ngoại và hội nhập quốc tế ở tầm cao mới, theo tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về phát huy vai trò tiên phong của đối ngoại trong kiến tạo năng lực phát triển quốc gia, tăng cường nội lực và củng cố tự chủ chiến lược. Việc chia sẻ với bạn bè quốc tế kinh nghiệm 40 năm Đổi mới, những thành tựu phát triển và các cải cách sâu rộng đang được triển khai cho thấy Việt Nam không chỉ tiếp thu tri thức, kinh nghiệm quốc tế mà còn chủ động đóng góp ngày càng thực chất vào trao đổi tri thức và kinh nghiệm quản trị trong khu vực. Thông qua đối thoại trực tiếp, nghiên cứu thực tiễn và trao đổi giữa các nhà lãnh đạo, quản lý, chương trình tạo điều kiện để kinh nghiệm Việt Nam được nhìn nhận từ nhiều góc độ, đồng thời tiếp nhận những bài học và cách tiếp cận của các quốc gia khác, trên tinh thần bình đẳng, tôn trọng sự khác biệt và cùng phát triển.

Đối với Học viện Hành chính và Quản trị công, việc phối hợp tổ chức chương trình thể hiện bước phát triển trong tư duy và phương thức hợp tác quốc tế: chủ động tham gia chia sẻ tri thức, giới thiệu những kinh nghiệm cải cách có giá trị của Việt Nam và kết nối các nhà lãnh đạo, quản lý khu vực công trong khu vực. Qua đó, Học viện góp phần đưa thực tiễn quản trị và phát triển của Việt Nam vào chương trình học tập, các diễn đàn trao đổi dành cho các nhà lãnh đạo, quản lý quốc tế, , mở rộng mạng lưới đối tác, nâng cao chất lượng nghiên cứu, đào tạo, bồi dưỡng và phát huy vai trò của hợp tác quốc tế trong phục vụ những nhiệm vụ phát triển đất nước.

Các đại biểu trao quà lưu niệm tại buổi lễ: